دانشجویان از رشتههای سنتی به هوش مصنوعی کوچ میکنند؟
مرگ تدریجی رشته کامپیوتر
پذیرش هوش مصنوعی
تنها استثنا دانشگاه کالیفرنیا سندیگو است؛ پردیسی که در پاییز امسال یک رشته اختصاصی در زمینه هوش مصنوعی راهاندازی کرده است. همه اینها ممکن است شبیه یک نوسان موقت به نظر برسد که به اخبار کاهش فرصتهای شغلی برای فارغالتحصیلان علوم کامپیوتر پس از دانشگاه مربوط باشد. اما احتمالا این بیشتر یک نشانه از آینده است، نشانهای که چین با شور و شوق بسیار بیشتری در حال دنبال کردن آن است. همانطور که «امآیتی تکنولوژی رویو» در ژوئیه گذشته گزارش داد، دانشگاههای چین به شدت به سواد هوش مصنوعی توجه کردهاند و هوش مصنوعی را نه بهعنوان تهدید، بلکه بهعنوان زیرساختی حیاتی در نظر میگیرند.
تقریبا ۶۰ درصد از دانشجویان و اعضای هیات علمی چین اکنون چندین بار در روز از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده میکنند و مدارسی مانند دانشگاه ژجیانگ دورههای هوش مصنوعی را اجباری کردهاند. موسسات برتر نیز مانند دانشگاه تسینگهوا دانشکدههای بینرشتهای کاملا جدیدی در زمینه هوش مصنوعی ایجاد کردهاند. در چین، تسلط بر هوش مصنوعی دیگر اختیاری نیست؛ بلکه یک پیشنیاز اساسی محسوب میشود.
دانشگاههای آمریکا هم در تلاشند تا خود را با این روند هماهنگ کنند. طی دو سال گذشته، دهها دانشگاه برنامههای ویژهای در زمینه هوش مصنوعی راهاندازی کردهاند. رشته «هوش مصنوعی و تصمیمگیری» در MIT اکنون دومین رشته بزرگ دانشگاه است، به گفته خود دانشگاه. همانطور که نیویورکتایمز در دسامبر گزارش داد، دانشگاه ساحل جنوبی فلوریدا بیش از ۳۰۰۰ دانشجو را در یک دانشکده جدید هوش مصنوعی و امنیت سایبری در ترم پاییز ثبتنام کرد. دانشگاه بوفالو نیز تابستان گذشته یک دپارتمان جدید «هوش مصنوعی و جامعه» راهاندازی کرد که هفت برنامه تخصصی کارشناسی جدید ارائه میدهد و پیش از افتتاح، بیش از ۲۰۰ متقاضی داشت.
این گذار در همه جا هموار نبوده است. وقتی در اکتبر با لی رابرتز، رئیس دانشگاه «یوانسی چپل هیل» صحبت شد، او یک طیف را برخی اعضای هیات علمی توصیف کرد که با هوش مصنوعی به جلو حرکت میکنند و برخی دیگر سرشان را در شن فرو کردهاند. رابرتز، مدیر سابق مالی که از خارج از دانشگاه به این سمت آمده بود، بهرغم مقاومت برخی اعضای هیات علمی، به شدت در تلاش برای ادغام هوش مصنوعی در برنامههای دانشگاه بود. یک هفته پیش از آن، دانشگاه یوانسی اعلام کرده بود که دو دانشکده را با هم ادغام میکند تا یک نهاد متمرکز بر هوش مصنوعی ایجاد شود؛ تصمیمی که با مخالفت اعضای هیات علمی مواجه شد. رابرتز همچنین یک معاون رئیس مخصوص هوش مصنوعی منصوب کرده بود. او گفت: «هیچکس به دانشجویان پس از فارغالتحصیلی نمیگوید: بهترین کار خود را انجام دهید، اما اگر از هوش مصنوعی استفاده کنید، به مشکل خواهید خورد. با این حال، اکنون برخی اعضای هیات علمی عملا همین حرف را میزنند.»
نقش والدین در تغییر مسیر دانشجویان
والدین نیز در این گذار پرتنش نقش دارند. دیوید رینالدو که شرکت مشاوره پذیرش کالج زوم را اداره میکند، به نشریه کرونیکل آموزش عالی گفت که والدینی که زمانی فرزندانشان را به سمت علوم کامپیوتر سوق میدادند، اکنون به طور خودکار آنها را به رشتههای دیگر هدایت میکنند که به نظر میرسد در برابر اتوماسیون هوش مصنوعی از جمله مهندسی مکانیک و برق مقاومتر هستند.
اما آمار ثبتنام نشان میدهند که دانشجویان با رفتار خود رای میدهند. طبق یک نظرسنجی در اکتبر توسط Computing Research Association معادل ۶۲ درصد از پاسخدهندگان گزارش دادند که برنامههای محاسباتی آنها در این پاییز با کاهش ثبتنام کارشناسی همراه بوده است. اما با رشد برنامههای هوش مصنوعی، این روند کمتر شبیه خروج از فناوری است و بیشتر شبیه مهاجرت به نظر میرسد. دانشگاه جنوب کالیفرنیا در پاییز پیش رو یک رشته هوش مصنوعی راهاندازی میکند؛ همینطور دانشگاه کلمبیا، دانشگاه پِیس، و دانشگاه ایالت نیومکزیکو و بسیاری دیگر. دانشجویان فناوری را ترک نمیکنند؛ بلکه برنامههایی را انتخاب میکنند که بر هوش مصنوعی متمرکز هستند.
هنوز خیلی زود است که بگوییم آیا این بازتنظیم دائمی است یا صرفا یک واکنش موقتی به ترس و نگرانی. اما قطعا یک هشدار جدی برای مدیرانی است که سالها با این مساله دست و پنجه نرم کردهاند که چگونه هوش مصنوعی را در کلاسهای درس مدیریت کنند. بحث درباره ممنوع کردن چتجیپیتی اکنون به تاریخ گذشته تبدیل شده است. سوال اصلی این است که آیا دانشگاههای آمریکا میتوانند به اندازه کافی سریع عمل کنند یا اینکه همچنان بر سر این موضوع بحث خواهند کرد.
