هفته پرنوسان کامودیتیها زیر سایه ریسک و رکود تقاضا
فلزات اساسی عقبنشینی کردند
بازارهای جهانی انرژی و کالاها در هفته منتهی به ششم فوریه شاهد نوسانات قابلتوجهی بودند. نوساناتی که ریشه در ترکیبی از عوامل ژئوپلیتیک، دادههای ضعیف اقتصاد کلان ایالاتمتحده، تغییر انتظارات نسبت به سیاست پولی فدرالرزرو و تحولات سمت عرضه و تقاضا در اقتصاد چین داشت. در این میان، نفت خام تحتتاثیر تنشهای سیاسی پیرامون ایران و آمریکا نوسان کرد، فلزات گرانبها با افزایش بیثباتی بازارها دچار رفتوبرگشتهای شدید قیمتی شدند و فلزات پایه و مواد اولیه صنعتی نیز بیش از پیش در معرض فشار ناشی از کاهش تقاضای چین و تقویت دلار قرار گرفتند.
بازگشت موقت قیمت نفت در سایه ابهامات سیاسی
قیمت نفت خام برنت در آخرین روز معاملاتی هفته با رشدی بیش از یک درصد به بیش از ۶۸ دلار در هر بشکه رسید و بخشی از افتهای روزهای قبل را جبران کرد. این افزایش قیمت ناشی از تشدید نااطمینانیها پیرامون آینده منطقه خاورمیانه است. در این فضا، اظهارات دونالد ترامپ مبنی بر بررسی گزینههای نظامی احتمالی علیه ایران، نگرانی بازارهای انرژی را تشدید کرد. چراکه هرگونه درگیری نظامی میتواند عرضه نفت از سوی یکی از تولیدکنندگان مهم اوپک را مختل کند. با این حال، در سوی دیگر بازار، عربستان سعودی قیمت رسمی فروش نفت خام اصلی خود به آسیا را به پایینترین سطح از اواخر سال ۲۰۲۰ کاهش داد. این اقدام نشانهای از مازاد عرضه در بازار تلقی میشود، هرچند کاهش قیمت کمتر از انتظارات بود و تا حدی حاکی از اعتماد ریاض به چشمانداز تقاضا، بهویژه در آسیا، ارزیابی شد. با وجود رشد روز پایانی، نفت خام در مجموع در مسیر ثبت اولین کاهش هفتگی خود طی شش هفته گذشته قرار گرفت.
در بازار فلزات گرانبها، قیمت طلا روز جمعه با افزایش نوسانات بازارهای مالی به حدود ۴۸۷۰دلار در هر اونس رسید و بخشی از زیانهای قبلی را جبران کرد. این در حالی است که طلا از اواخر هفته گذشته وارد فاز اصلاحی شده و بخش عمدهای از سودهای ابتدای سال را از دست داده بود. سودهایی که در پی ثبت رکوردهای متوالی در ماه ژانویه و افزایش تقاضای پناهگاه امن شکل گرفته بودند.
انتشار دادههای ضعیفتر از بازار کار آمریکا نقش مهمی در تغییر انتظارات سرمایهگذاران ایفا کرد. کاهش مشاغل در ایالاتمتحده طی ماه ژانویه به ۱۰۸.۴ هزار نفر رسید که بالاترین رقم ماهانه از سال ۲۰۰۹ محسوب میشود. همزمان، تعداد متقاضیان اولیه بیمه بیکاری به ۲۳۱ هزار نفر افزایش یافت و گزارش اشتغال ADP نیز کمتر از پیشبینیها بود. این مجموعه دادهها، احتمال آغاز چرخه کاهش نرخ بهره فدرالرزرو در اواخر سال جاری را تقویت کرد و بازارها اکنون ماه ژوئن را بهعنوان زمان احتمالی نخستین کاهش نرخ مدنظر دارند. با وجود رشد قیمت روز جمعه، طلا در مجموع هفته در مسیر ثبت دومین کاهش هفتگی متوالی خود قرار گرفت. موضوعی که نشان میدهد فشار فروش پس از جهشهای شدید ژانویه همچنان بر بازار غالب است.
نوسانهای کمسابقه در بازارهای کوچکتر
نقره یکی از پرنوسانترین داراییهای هفته بود. قیمت این فلز روز جمعه پس از سقوطی نزدیک به ۱۰ درصدی در ساعات ابتدایی معاملات، بیش از ۳ درصد افزایش یافت و به بالای ۷۳ دلار در هر اونس بازگشت.
دامنه نوسانات نقره به سطوحی رسید که آخرین بار در دهه ۱۹۸۰ مشاهده شده بود. تحلیلگران این رفتار قیمتی را به اندازه کوچکتر بازار نقره، نقدشوندگی کمتر و حجم بالای موقعیتهای سفتهبازانه نسبت میدهند.
با این حال، نقره نیز مانند طلا در مسیر دومین افت هفتگی متوالی قرار دارد و حدود ۴۰ درصد پایینتر از اوج ثبتشده در ۲۹ ژانویه معامله میشود. فلزات گرانبها در ژانویه تحتتاثیر افزایش ریسکهای ژئوپلیتیک، نااطمینانیهای اقتصادی و نگرانیها درباره استقلال فدرالرزرو به رکوردهای تاریخی رسیدند.
نقش خریدهای سفتهبازانه، بهویژه از سوی معاملهگران چینی، در این جهش قیمتی قابلتوجه بود. عاملی که بازار را نسبت به تغییر ناگهانی احساسات آسیبپذیر کرد. افزایش ارزش دلار آمریکا، بهویژه پس از مطرح شدن نام کوین وارش بهعنوان گزینه احتمالی ریاست فدرالرزرو، فشار مضاعفی بر این بازار وارد کرد.
همچنین در بازار فلزات پایه، قیمت مس روز جمعه به حدود ۵.۷۷ دلار بهازای هر پوند کاهش یافت و به پایینترین سطح خود در نزدیک به ۶ هفته اخیر رسید. این فلز در مسیر ثبت بدترین عملکرد هفتگی خود از اواخر ماه نوامبر قرار گرفت. عامل اصلی این افت، کاهش تقاضا از سوی خریداران چینی و افزایش سطح موجودی انبارها بود.
بررسیها نشان میدهد که مصرفکنندگان بزرگ چینی، ازجمله سازندگان و تولیدکنندگان صنعتی، بهتدریج خریدهای خود را پیش از تعطیلات سال نو چینی کاهش دادهاند. همزمان، موجودی انبارهای بورس فلزات لندن (LME) در آسیا روبه افزایش است که نشانهای از ضعف تقاضا تلقی میشود.
تحلیلگران هشدار میدهند که با انتقال محمولههای مس از آفریقا به چین بهمنظور بهرهگیری از اختلاف قیمت موقت میان بازارهای شانگهای و لندن، این روند میتواند تشدید شود. پیشبینی انجمن صنعت فلزات غیرآهنی چین مبنی بر رشد حدود ۵ درصدی تولید مس تصفیهشده در سال ۲۰۲۶ نیز به تضعیف بیشتر احساسات بازار دامن زد.
فشار عرضه سنگ آهن در آستانه تعطیلات چین
قیمت آتی سنگ آهن به کمتر از ۷۷۰ یوآن بهازای هر تن سقوط کرد و به پایینترین سطح هفت هفته گذشته رسید. افزایش عرضه همزمان با کاهش تقاضای فصلی پیش از تعطیلات سال نو چینی، عامل اصلی این افت بود. موجودی سنگ آهن در بنادر چین در نزدیکی رکوردهای تاریخی قرار دارد و ذخایر کارخانههای فولاد نیز همچنان در حال افزایش است. کاهش تولید کارخانهها و توقف برنامهریزیشده برخی کورههای بلند و قوس الکتریکی برای تعمیرات، نگرانیها درباره تقاضای کوتاهمدت خوراک را تشدید کرده است. با این حال، نرخ استفاده از کورههای بلند همچنان بالای ۸۶ درصد باقی مانده و تولید روزانه شمش فولادی نسبت به هفته قبل افزایش یافته است.
همچنین معاملات آتی آلومینیوم در بازار بریتانیا به حدود ۳۱۰۰ دلار بهازای هر تن کاهش یافت و فاصله محسوسی با اوج سهساله ۳۲۷۰ دلاری ثبتشده در ۲۸ ژانویه گرفت. این افت در راستای اصلاح گستردهتر بازار فلزات پایه و بازبینی موقعیتهای سفتهبازانه رخ داد. تقویت دلار آمریکا و کاهش انتظارات نسبت به رشد تقاضای زیرساختی، بهویژه پس از انتشار چشمانداز محتاطانه از سوی شرکتهایی مانند مایکروسافت، از عوامل موثر بر این روند بودند.
در عین حال، محدودیتهای عرضه جهانی و احتیاط چین در راهاندازی ظرفیتهای جدید ذوب، مانع از سقوط شدیدتر قیمتها شد.
بهطور کلی بازارهای جهانی کالاها در هفته گذشته تحتتاثیر همزمان ریسکهای ژئوپلیتیک، دادههای اقتصاد کلان و تحولات چین قرار داشتند. نفت میان نگرانیهای عرضه و نشانههای مازاد نوسان کرد، فلزات گرانبها پس از جهشهای تاریخی وارد فاز اصلاحی شدند و فلزات پایه با چشمانداز ضعیفتر تقاضا دستوپنجه نرم کردند. تداوم این روندها تا حد زیادی به مسیر سیاست پولی آمریکا، تحولات ژئوپلیتیک و سرعت بازگشت تقاضای چین پس از تعطیلات بستگی خواهد داشت.
