هشدار نسبت به تعمیق بحران خودرو

محمدرضا نجفی‌‌‌‌‌‌منش در جلسه هیات‌نمایندگان با ارائه تصویری کلی از صنعت خودرو گفت: در جهان سالانه حدود ۹۳‌میلیون دستگاه خودرو تولید می‌شود، درحالی‌که تولید ایران یک‌میلیون و ۳۵۰‌هزار دستگاه است. گردش مالی جهانی این صنعت بیش از سه‌هزار و ۹۰۰‌میلیارد دلار است و تعداد خودروهای در حال تردد به حدود ۱۴‌میلیارد دستگاه می‌رسد، اما در ایران تنها حدود ۲۷‌میلیون خودرو وجود دارد و صادرات و گردش مالی ما بسیار ناچیز است. وی افزود: ایران در جایگاه شانزدهم خودروسازی جهان و رتبه دوازدهم تولید سواری قرار دارد. تقاضای واقعی کشور حدود ۱.۲‌میلیون دستگاه است و فشاری که تصور می‌شود از سمت کمبود تولید وجود دارد، ناشی از اختلاف قیمت کارخانه و بازار است. نجفی‌‌‌‌‌‌منش ادامه‌داد: پیش‌بینی فروش سالانه این صنعت حدود یک‌هزار همت و کمتر از دو‌درصد GDP است. ظرفیت واقعی تولید ۲.۲‌میلیون دستگاه و اشتغال آن حدود ۷۰۰‌هزار نفر است که ۱۵۰‌هزار نفر در خودروسازی و ۵۵۰‌هزار نفر در قطعه‌‌‌‌‌‌سازی فعالیت دارند.

وی درباره وضعیت مالی دو خودروساز بزرگ گفت: فروش آنها در سال‌مالی منتهی به اسفند‌۱۴۰۳ حدود ۵۲۱‌همت بوده که ۳۵۱‌همت مربوط به ایران‌خودرو و ۱۷۰‌همت مربوط به سایپاست. هزینه مالی هر دو حدود ۲۳‌همت است. سرمایه ایران‌خودرو ۲۵۶ همت و سایپا ۱۶۲همت و در مجموع ۴۱۸همت است، اما زیان انباشته ایران‌خودرو ۱۲۰همت و سایپا ۱۳۸همت بوده که در مجموع به ۲۵۸‌همت رسیده‌است.

نجفی‌‌‌‌‌‌منش درباره مطالبات قطعه‌‌‌‌‌‌سازان گفت: حدود ۱۸۰‌همت مطالبات تعیین‌‌‌‌‌‌تکلیف‌‌نشده وجود دارد که ۶۰ همت آن از سررسید ‌گذشته است. در اروپا پرداخت حداکثر ۱۵‌روزه انجام می‌شود؛ اما در ایران چهار ماه طول می‌کشد و با تورم ارزش پول به‌شدت کاهش می‌‌‌‌‌‌یابد. وی با اشاره به اینکه حدود ۱۳۰همت مطالبات به‌صورت چک پرداخت شده که به‌معنای آینده‌‌‌‌‌‌فروشی صنعت است، گفت: بدهی جاری دو خودروساز حدود ۶۴۰همت برآورد می‌شود. این وضعیت نتیجه قیمت‌گذاری دستوری است؛ مواد اولیه مانند مس، فولاد و آلومینیوم افزایش قیمت دارند اما قیمت خودرو ثابت نگه داشته می‌شود و در نهایت با قیمت بالا به مصرف‌کننده می‌رسد، بدون اینکه تولید واقعی افزایش یابد.